Σάββατο 24 Μαρτίου, 20:30 – 21:30

#CONNECT2EARTH

© Michel Gunther / WWF

Η κλιματική αλλαγή “πνίγει” τη θάλασσά μας

Θα κολυμπούσες ποτέ σε μια θάλασσα που δεν σε δροσίζει πια; Και πώς θα ένιωθες αν μάθαινες ότι η θάλασσα δεν μπορεί να σου δώσει άλλο οξυγόνο;
Με στόχο και όραμα να κρατήσεις τη θάλασσα έτσι όπως την γνωρίζεις απ’ όταν ήσουν παιδί, φέτος στις 24 Μαρτίου σβήσε τα φώτα 20:30 με 21:30, συνδέσου με τη θάλασσα και δώσε το δικό σου μήνυμα κατά της κλιματικής αλλαγής.

Η θάλασσα παράγει το 70% του οξυγόνου που αναπνέουμε, απορροφά την υπερβολική θερμότητα του πλανήτη, χαρίζοντάς μας, στην κυριολεξία, πολύτιμη δροσιά, ενώ εξασφαλίζει τροφή και εισόδημα σε εκατομμύρια ανθρώπους σε όλο τον κόσμο και τη Μεσόγειο. Σήμερα όμως, η θάλασσα κινδυνεύει και μαζί της κινδυνεύει η ζωή που κρύβει μέσα της, και κατ’ επέκταση η δική μας ζωή.

Τους τελευταίους δυο αιώνες, η θάλασσα απορρόφησε το 90% της επιπλέον θερμότητας που εγκλωβίστηκε στην ατμόσφαιρα από την αύξηση των αερίων του θερμοκηπίου και το 1/3 του διοξειδίου του άνθρακα, που παρήχθη από ανθρωπογενείς δραστηριότητες. Τι σημαίνει αυτό στην πράξη; Ότι η θερμοκρασία των υδάτων της θάλασσας αυξάνεται με ταχείς ρυθμούς, επηρεάζοντας αρνητικά τον κύκλο ζωής, τον μεταβολισμό, τη μετανάστευση και τους ρυθμούς αναπαραγωγής των θαλάσσιων ειδών. Στο πλαίσιο αυτό, διάφορα πρωτοφανή γεγονότα καταγράφονται σε θαλάσσιες κοινότητες σε ολόκληρο τον κόσμο, με πιο ενδεικτικό το παράδειγμα αυτό των Σκωτσέζων ψαράδων που πιάνουν στα δίχτυα τους τόνους καλαμαριών, τα οποία πριν 30 χρόνια ήταν δυσεύρετα στη Βόρειο Θάλασσα. Παράλληλα, στη Μεσόγειο οι υψηλές θερμοκρασίες ευνοούν την έλευση μιας μεγάλης ποσότητας ξενικών ειδών, όπως είναι οι μέδουσες και ο λαγοκέφαλος που ανταγωνίζονται τα εγχώρια θαλάσσια είδη.

Επίσης, η αύξηση της θερμοκρασίας των υδάτων επηρεάζει σημαντικά τη συμπεριφορά μεγάλων πελαγικών ψαριών, όπως ο ερυθρός τόνος και το μαγιάτικο. Τα μεταναστευτικά αυτά ψάρια φαίνεται πως μένουν πια για όλο και μεγαλύτερο διάστημα στη δυτική Μεσόγειο, κάτι που έχει σοβαρές συνέπειες στον πληθυσμό τους αλλά και την τροφική αλυσίδα.

Η κλιματική αλλαγή, όμως, δεν έχει συνέπειες μόνο στον κύκλο ζωής των θαλάσσιων ειδών, αλλά και στο ευρύτερο θαλάσσιο περιβάλλον, δεδομένης της μεγάλης αύξησης της στάθμης των υδάτων. Εκτιμάται ότι η στάθμη της θάλασσας παγκοσμίως ενδέχεται να αυξηθεί ως και 69 εκ. τα επόμενα 100 χρόνια λόγω της τήξης των πάγων, ενώ σε ό,τι αφορά στη Μεσόγειο, σύμφωνα με μάλλον αισιόδοξους υπολογισμούς, η στάθμη της θάλασσας ενδέχεται να αυξηθεί ως και 47 εκ. ως το τέλος του 21ου αιώνα.
Η αύξηση της στάθμης της θάλασσας απειλεί σοβαρά και τη Μεσογειακή φώκια, καθώς οι σπηλιές που φωλιάζει για να γεννήσει τα μωρά της βυθίζονται κάτω από το νερό. Δυστυχώς, από την κλιματική αλλαγή πλήττονται σοβαρά και οι θαλάσσιες χελώνες, αφού το φύλο τους καθορίζεται από τη θερμοκρασία στη φωλιά τους κατά την επώαση των αυγών. Έτσι, πλέον στον βόρειο Μεγάλο Κοραλλιογενή Ύφαλο γεννιούνται μόνο πράσινες θαλάσσιες χελώνες, ενώ από την αύξηση της θερμοκρασίας κινδυνεύει σοβαρά και η γνωστή σε όλους Caretta caretta, ένα από τα πλέον εμβληματικά είδη της Μεσογείου.

Το κυριότερο πρόβλημα για τις θάλασσές μας ωστόσο, είναι ότι η συνεχής απορρόφηση διοξειδίου του άνθρακα κάνει το θαλασσινό νερό πιο όξινο με αποτέλεσμα τα ψάρια να αδυνατούν να αναπνεύσουν και να ασφυκτιούν, ενώ πολλά θαλάσσια είδη, όπως τα καβούρια και οι αστακοί δεν καταφέρνουν να σχηματίσουν το κέλυφος τους. Επίσης, η οξίνιση απειλεί σοβαρά την τραγάνα και τα λιβάδια της ποσειδωνίας, τα σημαντικά αυτά ενδιαιτήματα που αποτελούν θησαυρούς της Μεσογείου, αφού δίνουν καταφύγιο στα μικρά ψαράκια και εξασφαλίζουν τροφή για τα μεγαλύτερα.

Παρά το γεγονός ότι οι Μεσογειακές χώρες δεν έχουν τις υψηλότερες εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου, είναι αυτές που θα βιώσουν εντονότερα τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής, η οποία μαζί με τη θάλασσα απειλεί και κάθε πτυχή της ζωής μας.

Μην μείνεις στην ανάμνηση. Κράτα τη θάλασσα ζωντανή έτσι όπως την έμαθες όταν ήσουν παιδί.

Το Σάββατο 24 Μαρτίου σβήσε τα φώτα για μία μόνο ώρα (20:30 -21:30) και ένωσε τη φωνή σου μαζί με τη δική μας για να ακουστεί ακόμα πιο δυνατά το μήνυμα κατά της κλιματικής αλλαγής για την προστασία των θαλασσών μας.

ΣΥΝΔΕΣΟΥ ΜΕ ΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ